Kolędy: O gwiazdo Betlejemska

O gwiazdo Betlejemska

Uważa się, że słowa kolędy O gwiazdo Betlejemska napisał ksiądz Zygmunt Odelgiewicz, a muzykę do niej Alojzy Orszulokow. Powstała prawdopodobnie w drugiej połowie XIX wieku.

Sam utwór ma wiele odniesień do Biblii. W pierwszej zwrotce opisuje świecącą na niebie gwiazdę betlejemską, która wskazuje miejsce narodzenia dzieciątka Jezus. Podmiot liryczny w utworze z utęsknieniem wypatruje jej światła, aby móc pójść do Syna Bożego. Jezusa jednak już nie ma w żłobie - dopełniła się jego misja na ziemi. Podmiot liryczny kieruje się więc przed ołtarz, by tam złożyć mu hołd i wyznać dozgonną miłość. Błaga Jezusa, aby zamieszkał w jego sercu, które wydaje się mu nie być gorszym miejscem niż ubogi żłób w stajence, który był jego pierwszym posłaniem.

Z biegiem lat kolęda doczekała się wielu wykonań. Obecnie, część z nich znaleźć można na platformie YouTube, między innymi wersję zespołu Golec uOrkiestra (sto szesnaście tysięcy wyświetleń w siedem miesięcy od premiery) czy aktora Rafała Szatana, a także nie mniej popularne nagranie z kanału Jangok.

Kolędy

Kolęda wywodzi się z rzymskich obchodów Kalendae, była to radosna noworoczna pieśń. Współcześnie pieśń ta przyjęła formę utworu nawiązującego do świąt Bożego Narodzenia, najczęściej nawiązującego do religii chrześcijańskiej. Początkowo wywodziła się z tradycji ludowej, przekazywanej z pokolenia na pokolenia przez pobożną ludność, z czasem jednak weszła na salony, pojawiły się wśród nich kompozycje wybitnych kompozytorów.

Kolędy są częścią polskiej tradycji świątecznej, mocno zakorzenione w jej obrzędach. Każdego roku na terenie kraju odbywają się koncerty, festiwale i przeglądy kolęd, skupiające na scenie znanych i mniej znanych wokalistów.

Prócz katolickich pieśni powstawały również świeckie wersje kolęd - pastorałki, nienawiązujące do religii, powstawały na przełomie wieków. Nazwa pastorałka wywodzi się od łacińskiego słowa pastoralis, czyli pasterski. Jest to rodzaj kolędy, w której prócz części religijnej, bożonarodzeniowej, znajdują się także wątki obyczajowe. Dawniej wykonywane przez wędrownych muzyków, szczególnie popularne od XII wieku.

Najpopularniejszą kolędą na świecie jest Cicha noc. Najbardziej znane polskie kolędy to Bóg się rodzi, moc truchleje, Do szopy, hej pasterze, Dzisiaj w Betlejem, Lulajże, Jezuniu, Oj, maluśki, maluśki, Przybieżeli do Betlejem, Wśród nocnej ciszy.