Kolędy: W żłobie leży

W żłobie leży

"W żłobie leży" to jedna z polskich kolęd, która powstała w XVII lub XVIII wieku. Tekst utwóru z dużą doza pradwopodobieństwa został napisany przez jezuitę, pisarza i królewskiego kaznodzieję Piotra Skargę, który napisał również tekst kolędy "Gdy się Chrystus rodzi". Melodia kolędy "W żłobie leży" wzorowana i oparta jest na polonezie koronacyjnym króla Władysława IV Wazy.

Utwór "W Żłobie leży" jest wyjątkowo polska. Nie dość, że została napisana przez wielką postać historyczną, to dodatkowo ma melodię polskiego tańca. To wystarczający powód aby sobie ją sobie przypomnieć i nauczyć się więcej tekstu niż 2 pierwsze zwrotki, a także nauczyć grać jej melodię. Kolęda zyskała ogromna popularność, którą cieszy się do dzisiajszy dzień.

Na kolędę składają się czterech strofy, wraz z osobnymi refrenami. Pierwsza strofa jest pytaniem o to, kto przyjdzie do leżącego w żłobie Jezusa Chrystusa, w refrenie natomiast podmiot liryczny przyzywa pasterzy, by przyszli i przygrywali Panu naszemu.

Druga strofa wraz z refrenem stanowi zapowiedź podążenia wszystkich ludzi za pasterzami, którzy także chcą pocieszyć małego Jezusa. W trzeciej zwrotce wszyscy ludzie u żłóbka, ośmieleni obecnością aniołów, mogą przywitać Boga narodzonego w postaci Dziecięcia. W czwartej strofie witamy się z Jezusem i wierzymy, że to dzięki ogromnej miłości do nas, przyszedł na świat w ubogiej stajni.

Kolędę stanowi siedem zwrotek. Nie ma w niej powtarzającego się tekstu refrenu. Jednak w melodii wyraźnie słychać podział na pierwszą i drugą część każdej zwrotki, zatem można mówić o melodycznym refrenie, który obejmuje 3 ostatnie wersy każdej ze zwrotek.

Utwór, który nosi miano kolędy jest pierwotnie radosną pieśnią noworoczną, która współcześnie przyjęła powszechnie formę pieśni bożonarodzeniowej, nawiązującej do świąt Bożego Narodzenia. Odmiana kolędy o wątkach zaczerpniętych z życia codziennego nazywana jest pastorałką, w odróżnieniu od kolędy we współczesnym, potocznym tego słowa rozumieniu, nie jest ona wykorzystywana w chrześcijańskich nabożeństwach ze względu na swój świecki charakter.

Do najpopularniejszych kolęd w naszym kraju zaliczyć można: "Gdy się Chrystus rodzi", "Bóg się rodzi, moc truchleje" czy "Wśród Nocnej Ciszy".